Vapa ekstreme - pse njerëzit po ndihen më të lodhur gjatë kësaj vale të nxehtësisë?

Vapa ekstreme - pse njerëzit po ndihen më të lodhur gjatë kësaj vale të nxehtësisë?

Bota June 26, 2026 - 12:52

Temperaturat rekord të muajit qershor pritet të thyhen këtë javë, ndërsa vala e dytë e fuqishme e të nxehtit këtë vit ka përfshirë Anglinë dhe Uellsin.

Temperaturat pritet të shkojnë deri në 39 gradë Celsius, duke sjellë ditë të nxehta dhe net të vështira për shumë banorë.

Meteorologët paralajmërojnë se kjo valë e të nxehtit mund të perceptohet edhe më intensive sesa tregojnë shifrat në termometër, për shkak të ndikimit të faktorëve si lagështia, mungesa e freskimit gjatë natës dhe temperaturat e larta të vazhdueshme.

Çka është "bllokimi i motit" që shkaktoi një valë intensive të të nxehtit në Evropë?

Në disa zona, temperatura reale prej 35 gradësh Celsius mund të ndihen sikur të jetë rreth 41 gradë, si pasojë e kombinimit të temperaturave të larta, lagështisë së shtuar dhe netëve tropikale, kur ajri nuk arrin të freskohet mjaftueshëm.

Sipas ekspertëve, shkaku kryesor i kësaj situate është fenomeni i njohur si “kupolë nxehtësie” – një zonë e gjerë me presion të lartë atmosferik që ka bllokuar masat e ajrit të nxehtë mbi rajon.

Kjo dukuri pengon qarkullimin normal të ajrit, duke bërë që ai të zbresë drejt sipërfaqes së tokës, të ngrohet edhe më shumë, shkruan bbc.

Gjatë këtij procesi, ajri thahet dhe formohen më pak re, duke lejuar që rrezet e forta të diellit të ngrohin sipërfaqen e tokës për një periudhë më të gjatë. Ekspertët e përshkruajnë këtë model atmosferik si “forcën kryesore shtytëse” pas valës aktuale të të nxehtit.

Këtë herë, kupola e nxehtësisë ka ardhur nga zonat subtropikale të nxehta dhe me lagështi, duke u përqendruar mbi Francë, ku temperaturat kanë kaluar mbi 40 gradë Celsius.

Zhvendosja e saj drejt veriut ka sjellë në Britaninë e Madhe masa ajri edhe më të nxehta dhe më të lagështa, duke përkeqësuar ndjesinë e vapës për banorët.

Lagështia e lartë është një nga faktorët kryesorë që e bën këtë valë të të nxehtit më të vështirë për trupin e njeriut. Kur ajri përmban shumë lagështi, djersa nuk avullon me lehtësi nga lëkura, duke penguar procesin natyral të ftohjes së trupit.

Meteorologët përdorin termin “temperatura e ndjesisë” për të përshkruar ndikimin që ka kombinimi i nxehtësisë dhe lagështisë në perceptimin e temperaturës nga njerëzit.

Për këtë arsye, një temperaturë reale prej 35 gradësh Celsius mund të ndihet sikur të jetë mbi 40 gradë, duke rritur lodhjen dhe rrezikun për probleme shëndetësore gjatë ekspozimit të gjatë ndaj vapës.

Situata është krahasuar me valën historike të të nxehtit në korrik të vitit 2022, kur Britania e Madhe regjistroi për herë të parë temperaturën prej 40 gradë Celsius.

Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se vala aktuale mund të jetë edhe më e vështirë për t’u përballuar, për shkak të nivelit më të lartë të lagështisë në ajër.

Një tjetër shqetësim i madh janë temperaturat e larta gjatë natës. Në disa zona pritet që temperaturat të mos zbresin nën 20 gradë Celsius, duke krijuar të ashtuquajturat “net tropikale”, të cilat e pengojnë trupin të rikuperohet pas ekspozimit ndaj nxehtësisë së fortë gjatë ditës.

Ekspertët paralajmërojnë se disa net tropikale të njëpasnjëshme mund të rrisin rrezikun për probleme shëndetësore, përfshirë lodhjen nga nxehtësia, stresin mbi sistemin kardiovaskular dhe çrregullimet e gjumit, pasi trupi nuk arrin të rikuperohet plotësisht gjatë natës.

Ndërsa ngrohja globale vazhdon të ndikojë në klimë, shkencëtarët paralajmërojnë se valë të tilla të të nxehtit pritet të shfaqen më shpesh, të zgjasin më shumë dhe të jenë më intensive në të ardhmen.