Në prag të samitit në Ankara, NATO-ja përgatit miliarda për armatime dhe paketë të re ndihme për Ukrainën

Gjatë samitit të NATO-s, që do të zhvillohet në Ankara më 7-8 korrik, aleatët e aleancës pritet të prezantojnë marrëveshje të reja për armë me vlerë miliarda dollarë, zgjerim të prodhimit ushtarak dhe një paketë të re mbështetjeje për Ukrainën, thanë për Politico pesë diplomatë të NATO-s.

Në dokumentin paraprak të samitit, shtetet anëtare pritet të ritheksojnë përkushtimin ndaj Nenit 5 të NATO-s, që garanton mbrojtjen kolektive të aleatëve, ndërsa Rusia pritet të cilësohet si një rrezik afatgjatë për sigurinë euroatlantike.

Diplomatët thanë se aleanca synon të angazhohet për 70 miliardë euro ndihmë ushtarake për Ukrainën gjatë këtij viti, si edhe për një shumë të paktën në të njëjtin nivel edhe vitin e ardhshëm. Megjithatë, në këtë paketë financimi nuk pritet të përfshihen Shtetet e Bashkuara.

Takimi në Ankara mbahet në një moment tensionesh të brendshme në aleancë, ndërsa Presidenti amerikan Donald Trump i ka kritikuar vazhdimisht aleatët evropianë për nivelin e ulët të shpenzimeve në mbrojtje dhe për mungesën e mbështetjes ndaj politikave amerikane në Lindjen e Mesme.

Sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, kërkon që fokusi i samitit të jetë forcimi i industrisë së mbrojtjes dhe shtimi i prodhimit ushtarak në vendet anëtare. Sipas tij, kjo është e nevojshme për t’iu përgjigjur sfidave të sigurisë dhe për të garantuar furnizime më të shpejta dhe më të mëdha me armë.

Draft-deklarata parashikon gjithashtu që vendet evropiane të marrin një rol më të madh në mbrojtjen e kontinentit përmes investimeve në sistemet e mbrojtjes ajrore, dronë dhe kapacitete për goditje me rreze të gjatë veprimi.

Këto zhvillime vijnë në një kohë kur Uashingtoni po rishqyrton praninë e tij ushtarake në Evropë. Javën e kaluar, sekretari amerikan i Mbrojtjes, Pete Hegseth, bëri të ditur një vlerësim gjashtëmujor të forcave amerikane në kontinent, duke shtuar kështu presionin ndaj aleatëve që të rrisin shpenzimet ushtarake.

Një tjetër temë që pritet të trajtohet në Ankara është situata në Iran. Në draft-deklaratë, aleatët i kërkojnë Teheranit të sigurojë lirinë e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit, një prej rrugëve tregtare më të rëndësishme në botë. Dokumenti nënvizon gjithashtu se Irani nuk duhet të pajiset kurrë me armë bërthamore.