Regjistrohet rasti i parë në Tetovë, gjithsej 70 të prekur me ethet e Nilit Perëndimor
Ethet e Nilit Perëndimor vazhdojnë të regjistrohen në Maqedoni në gjysmën e dytë të shtatorit. Që nga 22 shtatori, Instituti i Shëndetit Publik ka regjistruar 70 raste, nga të cilat 65 janë të konfirmuara dhe pesë janë të mundshme. Vetëm në javën e fundit, nga 16 deri më 22 shtator, janë raportuar pesë raste të tjera, tre nga Shkupi dhe nga një nga Velesi dhe Tetova. Nga të gjithë të sëmurët, 63 janë banorë të Shkupit, ndërsa pjesa tjetër janë nga Velesi, Kumanova, Sveti Nikola, Kavadari dhe Tetova.
Pamja e re gjeografike përsëri veçon rajonin e Shkupit. Sipas vendit të mundshëm të ekspozimit, shumica e rasteve lidhen me Kisella Vodën, 15, dhe Gazi Babën, 14. Pas kësaj vjen Buteli me shtatë, Aerodromi me pesë dhe Ilindeni me katër raste. Zelenikova dhe Studeniçani kanë nga tre secila, dhe raste janë regjistruar edhe në Qendër, Petrovec, Sopisht, Saraj, Haraçinovë dhe Çair. Jashtë rajonit të Shkupit, renditen Velesi, Çashka, Kavadari, Sveti Nikola, Kumanova, Dollneni dhe, në raportin e fundit, Tetova.
Megjithatë, këto pika nuk duhen lexuar si adresat e sakta ku pacientët janë infektuar. ISHP thekson se kjo është një “komunë e mundshme ekspozimi”, e përcaktuar përmes anketës epidemiologjike, periudhës së inkubacionit dhe lëvizjes së pacientit. Është një tregues indirekt i qarkullimit të mundshëm lokal të virusit dhe jo një vend i infeksionit i konfirmuar në laborator.
Nëntë të vdekur, shumica e pacientëve mbi 60 vjeç
Nga 70 pacientët e regjistruar, 57 janë mbi 60 vjeç. Mosha mesatare e të gjithë pacientëve është 66.5 vjeç, dhe 52 prej tyre janë burra.
Nëntë pacientë vdiqën. Të gjithë ishin burra me formën neuroinvazive të sëmundjes, të moshës 62 deri në 83 vjeç, me një moshë mesatare prej 71.1 vjeç. Tetë nga nëntë personat kishin sëmundje komorbiditete. Tetë nga të ndjerit ishin nga Shkupi dhe një nga Kumanova.
Nga 70 rastet e regjistruara, 68 prej tyre zhvilluan formën neuroinvazive dhe u shtruan në spital. Pesëdhjetë pacientë janë larguar nga spitali, nëntë janë ende duke u trajtuar dhe nëntë kanë vdekur.
Megjithatë, kjo përqindje nuk do të thotë që pothuajse të gjithë të infektuarit me virusin e Nilit Perëndimor zhvillojnë sëmundje të rënda neurologjike. Përkundrazi, autoritetet shëndetësore evropiane dhe amerikane vlerësojnë se rreth 80 përqind e infeksioneve janë asimptomatike, rreth 20 përqind shkaktojnë ethe të lehta të Nilit Perëndimor dhe më pak se një përqind përparojnë në formën neuroinvazive.
Përqindja e lartë e rasteve të rënda në statistikat maqedonase ka të ngjarë të lidhet edhe me mënyrën se si zbulohen pacientët. ISHP rekomandon testime laboratorike veçanërisht për rastet e dyshuara me encefalit, meningjit aseptik, paralizë akute flacide ose ethe me shkak të panjohur. Kjo do të thotë që sistemi i regjistron pacientët që përfundojnë në spital shumë më lehtë, ndërsa një pjesë e madhe e infeksioneve të lehta dhe asimptomatike nuk arrijnë kurrë në statistikat zyrtare.
ECDC e përshkroi situatën në Maqedoni si një sezon të paprecedentë të virusit të Nilit Perëndimor në fillim të shtatorit, veçanërisht në rajonin e Shkupit. Në nivel evropian, deri më 17 shtator, ishin raportuar 1,482 infeksione të fituara në vend në 16 vende, dhe Maqedonia kishte 66 raste në atë rajon evropian. Numri kombëtar kishte arritur tashmë në 70 pesë ditë më vonë.
Instituti i Shëndetit Publik deklaron se përhapja më e fortë në Maqedoni ishte në korrik dhe gusht, por rastet vazhdojnë të shfaqen në shtator. Instituti raportoi një epidemi në Kisella Vodë, Gazi Babë, Aerodrom dhe Butel më 11 gusht, dhe tani vlerëson se përqendrimi i rasteve në rajonin e Shkupit tregon qarkullim aktiv lokal të virusit.
Një sinjal shtesë vjen nga mbikëqyrja e kafshëve. Deri më tani, virusi është konfirmuar në laborator në dy korba të ngordhur të gjetur në Shkup dhe një në Resnjë. Agjencia e Ushqimit dhe Veterinarisë ka intensifikuar mbikëqyrjen e shpendëve në të gjithë vendin që nga fundi i gushtit.
Virusi i Nilit Perëndimor transmetohet më shpesh tek njerëzit përmes pickimit të një mushkonje të infektuar. Instituti i Shëndetit Publik rekomandon heqjen e ujit të ndenjur rreth shtëpive, instalimin e rrjetave në dritare, veshjen e rrobave që mbulojnë pjesën më të madhe të trupit dhe përdorimin e repelentëve sipas udhëzimeve të produktit. Mushkonjat janë veçanërisht aktive në agim dhe muzg.
Disa persona të infektuar mund të përjetojnë ethe, dhimbje koke, dhimbje muskujsh dhe kyçesh, lodhje, të vjella ose skuqje. ISHP-ja rekomandon kërkimin e ndihmës mjekësore nëse shfaqen simptoma, veçanërisht nëse zhvillohen simptoma neurologjike.