Anija romake 2100-vjeçare me 500 amfora gjendet në brigjet e Sicilisë [video]

Anija romake 2100-vjeçare me 500 amfora gjendet në brigjet e Sicilisë [video]

Dosier August 14, 2026 - 13:32

Një anije e mbytur romake 2.100-vjeçare që mbante rreth 500 amfora është zbuluar tri milje larg brigjeve të Mazara del Vallo në Sicili.

Skuadra italiane e mbrojtjes së trashëgimisë kulturore të Karabinierëve hetoi rrënojat me ndihmën e zhytësve dhe kamerave nënujore, pasi mori një informacion nga peshkatarët.

Anija u gjet në një thellësi prej rreth 46 metrash dhe mbante qindra amfora - kavanoza të lashta qeramike me dy doreza dhe një qafë të ngushtë - që mendohet se janë përdorur kryesisht për të transportuar verë.

Mbetjet e anijes, me përmasa rreth 21 metra të gjata dhe 6 metra të gjera, u përshkrua nga ministri i kulturës i Italisë, Alessandro Giuli, si "një nga zbulimet më të rëndësishme arkeologjike nënujore të viteve të fundit".

Giuli tha se anija e mbytur ofronte “fragmente të çmuara të historisë sonë” dhe dha prova të mëtejshme të rrugëve dhe shkëmbimeve tregtare që e bënë Mesdheun “një udhëkryq qytetërimesh”.

Zhytësit Giacomo De Mola dhe Igor Bisulli përshkruan se si hasën në rrënojat.

“Dukshmëria nuk ishte më e mira… U afrova. Dhe zemra më ndaloi. Poshtë meje ishte një hapësirë ëe madhe me amfora”, tha De Mola në një postim në Instagram që shoqëronte pamjet video të zbulimit.

«Ky është, pa dyshim, zbulimi më i pabesueshëm i jetës sime», tha ai. "Është e vështirë të përshkruaj se si ndihet të jesh ndër njerëzit e parë, në gati 20 shekuj, që e sheh përsëri atë vend".

Pjesa më e madhe e ngarkesës së anijes përbëhej nga amfora Dressel 1A, të përdorura gjerësisht për transportin e verës dhe veçanërisht të vlefshme për arkeologët sepse ato mund të ndihmojnë në rindërtimin e rrjeteve tregtare që lidhnin Italinë me pjesë të tjera të Mesdheut midis shekujve të dytë dhe të parë para Krishtit.

Gjatë muajve në vijim, mbikëqyrja detare e Sicilisë pritet të kryejë një fazë të re dokumentimi dhe kërkimi shkencor në vend. Arkeologët do të përpiqen të përcaktojnë më saktë datën e rrënojave, origjinën dhe destinacionin e synuar të ngarkesës së saj, si dhe gjendjen e materialit të mbijetuar, ndërkohë që hartojnë gjithashtu masa për të mbrojtur atë që zyrtarët e kanë përshkruar si një vend me rëndësi të jashtëzakonshme arkeologjike.

Zbulimi është i fundit në një seri rrënojash të rëndësishme romake të gjetura në ujërat italiane.

Në vitin 2021, një tjetër anije romake që daton nga shekulli i dytë para Krishtit u zbulua pranë brigjeve të Palermos. Anija e mbytur ndodhej 92 metra nën det pranë Isola delle Femmine dhe imazhet e marra nga një robot nënujor, treguan se ajo mbante një ngarkesë të madhe me amfora vere.

Përpara kësaj, një anije romake pothuajse e paprekur që daton nga shekulli i dytë para Krishtit u zbulua në vitin 2013 pranë brigjeve të Ligurias.

Anija, që mbante rreth 50 amfora të vlefshme, u gjet nga zhytësit e policisë rreth një milje larg Alassios në një thellësi prej rreth 50 metrash.

Në atë rast, policia u njoftua për rrënojat gjatë një hetimi njëvjeçar mbi objektet arkeologjike që besohet se janë plaçkitur dhe shitur në tregun e zi në Italinë veriore.

Policia italiane zbulon çdo vit qindra amfora të lashta romake të nxjerra ilegalisht , shumë prej të cilave gjenden në shtëpitë ose depot e koleksionistëve dhe tregtarëve të artit.

Ujërat përreth Sicilisë konsiderohen si një nga zonat më të pasura të Mesdheut për arkeologjinë nënujore. Pozicioni strategjik i ishullit përgjatë rrugëve të lashta detare që lidhin Greqinë, Lindjen e Mesme, Afrikën e Veriut dhe Evropën do të thotë se shtrati i tij i detit besohet të përmbajë disa nga rrënojat më të rëndësishme që kanë mbijetuar nga bota e lashtë. /guardian